Các loại phân vi sinh và những lưu ý khi sử dụng

Mặc dù chưa phổ biến như phân hóa học nhưng phân vi sinh đang ngày càng được tin dùng, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao. Phân chứa các vi sinh vật có lợi (vi khuẩn, xạ khuẩn, nấm) và đặc biệt thân thiện với môi trường, an toàn với con người, không độc hại với cây trồng.


1. Các loại phân vi sinh điển hình


Phân vi sinh cố định đạm


Là loại phân chứa các vi sinh vật có khả năng cố định ni tơ từ không khí và chuyển hóa thành các hợp chất chứa ni tơ mà đất và cây có thể hấp thụ được. Có thể kể đến một số loài vi sinh vật như tảo lam (Cyanobacterium), vi khuẩn Azotobacter, Bradyrhizobium, Rhyzobium và xạ khuẩn Actinomyces, Klebsiella. Những vi sinh vật này có khả năng cố định đạm cao và cộng sinh tốt, thường xâm nhập vào rễ cây, sinh trưởng nhờ chất dinh dưỡng của cây, rồi hút ni tơ từ không khí để vừa tích lũy trong cơ thể chúng, vừa cung cấp cho cây.


Thị trường hiện nay cung cấp các loại phân vi sinh cố định đạm như:


- Phân nitragin chứa vi khuẩn nốt sần cây đậu tương
- Phân rhidafo chứa vi khuẩn nốt sần cây lạc
- Azotobacterin chứa vi khuẩn hút đạm tự do
- Azozin chứa vi khuẩn hút đạm từ không khí sống trong ruộng lúa.


Phân vi sinh hòa tan lân


Một số loại đất như đất đen, đất đỏ bazan chứa hàm lượng lân cao nhưng cây lại không thể hấp thụ được do lân tồn tại ở trạng thái khó tan. Lúc này, muốn hòa tan lân để cây hấp thụ được, cần phải bón phân vi sinh hòa tan lân cho đất và cây. Loại phân này được sản xuất từ các vi sinh vật có khả năng hoà tan lân như Aspergillus niger hay một số loài thuộc các chi vi khuẩn Pseudomonas, Bacillus, Micrococens. Những vi sinh vật này không chỉ có trong tự nhiên mà còn dễ dàng nuôi cấy trong môi trường nhân tạo.


Không chỉ có tác dụng hòa tan lân, phân vi sinh - nhất là loại phân được sản xuất từ vi sinh vật VA mycorrhiza còn có khả năng “huy động” nguyên tố Cu, Zn, Fe… cho cây trồng, nhờ đó, góp phần gia tăng năng suất. Hiện nay, phân vi sinh hòa tan lân được sử dụng nhiều cho các cây cà phê hay cây ăn quả như táo, cam, chanh.


Phân vi sinh kích thích tăng trưởng cây


Loại phân này được sản xuất từ nhiều loài vi sinh vật khác nhau, bao gồm cả vi khuẩn, xạ khuẩn lẫn nấm, có thể kể đến như vi khuẩn axit lactic, vi khuẩn quang hợp, nấm men,… Ở các nước phát triển, phân vi sinh kích thích tăng trưởng cây được thực hiện bằng công nghệ lên men vi sinh vật tự động. Còn ở Việt Nam, được sản xuất bằng kỹ thuật lên men trên môi trường bán rắn.


Phân vi sinh kích thích tăng trưởng cây có tác dụng tổng hợp lên cả đất lẫn cây, có thể kể đến như:


- Cải tạo lý hoá tính và đặc tính sinh học của đất
- Làm giảm mầm mống sâu bệnh trong đất
- Tăng hiệu quả của phân bón hữu cơ
- Kích thích rễ cây phát triển, giúp cây trồng sinh trưởng và phát triển tốt
- Gia tăng khả nảy mầm của hạt, tăng trọng lượng hạt
- Hạn chế sâu bệnh hại cây trồng
- Góp phần làm sạch môi trường.


2. Những lưu ý khi sử dụng phân vi sinh


Phân vi sinh phát huy tác dụng cao nhất trong điều kiện đất đai, khí hậu và cây trồng thích hậu. Bên cạnh đó, cần tuân thủ liều lượng khi sử dụng, thường là 1kg phân cho 100kg hạt giống. Ngoài ra, các loại phân vi sinh sản xuất trong nước có thời hạn sử dụng không lâu, chỉ từ 1 - 6 tháng, vì thế, nên sử dụng theo thời gian khuyến cáo trên bao bì, bởi sau thời gian khuyến cáo, hoạt tính của vi sinh vật sẽ bị thuyên giảm. Trong điều kiện còn thời hạn sử dụng nhưng chưa cần dùng, cần bảo quản phân vi sinh ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng mặt trời và đảm bảo nhiệt độ khoảng 30 độ C.


Hy vọng những chia sẻ trên đây sẽ giúp bạn chọn và sử dụng phân vi sinh đúng cách, từ đó phát huy tối đa tác dụng và hiệu quả của phân vi sinh.

Lê Trinh